Tam zamanlı çalışırken ve baba olurken side project üretmek hakkında okuduğum tavsiyelerin çoğu aynı yere çıkıyor: daha erken kalk, daha az uyu, her boş dakikayı değerlendir. Kulağa disiplinli geliyor. Gerçekte ise bazı akşamlar bilgisayarı açacak enerji kalmıyor; bazen de herkes uyuduktan sonra beklemediğim kadar iyi iki saat çıkıyor. Benim düzenim bu iki halin arasında.
Bu bir “her şeye yetiştim” yazısı değil. Yetişemiyorum. Bazen çok disiplinliyim, issue açıp branch’i ayırıyor ve işi sonuna kadar kapatıyorum. Bazen aynı issue üç akşam boyunca bana bakıyor. Bu yazı, ikisinin de hayatın parçası olduğunu kabul ederek üretmeye devam etme notu.
Zaman değil enerji darboğazı
Takvimde iki boş saat görmek, kafamda gerçekten iki saat olduğu anlamına gelmiyor. İş gününün sonunda zor bir mimari karar vermekle birkaç küçük task temizlemek aynı enerji istemiyor. Bunu geç öğrendim. Yorgun bir akşamda zor işi zorlamaya çalışınca hem ilerleyemiyor hem de kendime kızıyordum.
Ben işleri enerji seviyesine göre ayırmayı daha gerçekçi buluyorum:
- Yüksek enerji: ürün kararı, mimari, zor debug
- Orta enerji: belirli feature, test, içerik düzenleme
- Düşük enerji: issue grooming, doküman, küçük cleanup
Böylece düşük enerjili bir akşamı “boşa gitti” diye yazmıyorum. Bazen iki issue düzenlemek de ilerleme. Ertesi gün nereden başlayacağımı bilmek, yarım bir refactor bırakmaktan daha iyi.
En büyük problem fikir eksikliği değil WIP
Yeni fikir bulmakta zorlanmıyorum. Zor olan aktif proje sayısını sınırlamak. Her proje yalnızca kod istemiyor; domain, dependency, issue, deployment, güvenlik bildirimi ve zihinsel context taşıyor.
qix.gg, Parq, NextREL, LensCareer, Bus Stop Challenger ve kişisel blog gibi farklı ürünler öğretici. Fakat hepsinin aynı anda “aktif öncelik” olması mümkün değil. Bu nedenle proje portföyünü en az üç duruma ayırmak gerekiyor:
- Active: Bu dönemde düzenli teslimat yaptığım sınırlı projeler
- Maintenance: Çalışıyor, yalnız kritik bakım alıyor
- Parked: Bilinçli olarak ilerletilmiyor
Parked proje başarısız proje değildir. Zihinsel RAM’i serbest bırakır.
Küçük kapanışlar büyük başlangıçlardan değerli
Side project’te en motive edici an genellikle başlangıçtır. Repo açmak, isim seçmek ve ilk ekranı görmek kolaydır. Asıl güven, işi kapatma pratiğinden gelir.
Benim için bir işin kapanışı yalnız kodun yazılması değil:
- Issue kapsamı netleşti.
- Değişiklik ayrı branch’te yapıldı.
- Test ve review tamamlandı.
- Deploy edildi.
- Production kanıtı alındı.
- Biten issue kapatılıp backlog’a dönüldü.
Bu liste bir side project için biraz fazla ciddi görünebilir. Bana da bazen öyle geliyor. Ama gece yarısı “Bunu merge etmiş miydim, production hangi branch’teydi?” diye düşünmekten daha hafif. Disiplin burada hız değil, ertesi güne temiz bir masa bırakmak.
AI agent’lar zamanı genişletiyor mu?
Coding agent’lar daha fazla işi paralel götürmeyi mümkün kılıyor. Araştırma, implementasyon, test ve review bölünebiliyor. Fakat agent’ın ürettiği her şey bedava kapasite değil. Context hazırlamak, scope’u korumak, çıktıyı review etmek ve yanlış işi geri çevirmek insan dikkati gerektiriyor.
Agent kullanınca darboğaz kod yazmaktan karar ve review’a taşınıyor. Bu nedenle daha fazla agent, otomatik olarak daha fazla aktif proje anlamına gelmemeli.
Aile zamanı boş slot değildir
Takvim optimizasyonunda aileyle geçirilen zamanı “proje yapılamayan zaman” diye görmek yanlış başlangıç. O zaman zaten başka bir önceliğe ayrılmıştır. Side project’in sürdürülebilir olması, aile ve dinlenme alanını sürekli borç almamasına bağlı.
Bazen bir hafta hiçbir şey ilerlemiyor. Çocuk, iş, ev, yorgunluk; hayatın backlog’u benimkinden daha öncelikli olabiliyor. Sistemin iyi olup olmadığını o hafta kaç commit attığımla değil, sonra suçluluk duymadan geri dönüp dönemediğimle ölçmeye çalışıyorum.
Başarı tanımım artık her fikri bitirmek değil. Merakımı canlı tutmak, ailemi ve kendimi tüketmeden bir şeyler öğrenmek, arada küçük de olsa çalışan bir şey çıkarmak. Bazı aylar hızlı, bazı aylar yavaş. Side project’in “side” kısmı bana bunun bir kusur değil, sınır olduğunu hatırlatıyor.